YABANCI UNSURLU SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE UYGULANACAK HUKUKUN BELİRLENMESİ: MÖHUK M. 24 VE M. 26’NIN UYGULAMA ALANI VE ÖZERK BİR BAĞLAMA KURALI İHTİYACI
Author :
Abstract
Sigorta sözleşmeleri mevzuatta önemli ve geniş bir yere sahiptir. Sigorta sözleşmelerinin tüketici işlemi olarak yapılması yanında ticari işlem şeklinde akdedilmesi de mümkündür. Sigorta sözleşmelerinin taraf veya diğer unsurlarında yabancılık unsuru bulunması halinde uygulanacak hukukun tespitinin nasıl yapılacağına ilişkin bir belirleme yapılması gerekmektedir.
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’da (MÖHUK)[1] sözleşmelere uygulanacak hukuk konusu düzenlenmiştir. Bu konu ile ilgili MÖHUK m. 24’te genel hüküm olan sözleşmeden doğan borç ilişkilerine uygulanacak hukuk kuralının yanında bazı sözleşme tipleri de ayrı maddelerde düzenlenmiştir. Bunlardan konumuz bakımından önemli olanı m. 26’da yer alan tüketici sözleşmelerine uygulanacak hukuk konusudur. Sigorta sözleşmesinde sigorta ettirenin tüketici sıfatıyla sözleşme akdettiği hâllerde uygulanacak hukukun MÖHUK m. 24’e göre mi yoksa MÖHUK m. 26’ya göre mi tespit edileceği konusunda yeterince çalışmanın yer almadığı kanaati hasıl olmuştur. Bu çalışmanın ortaya çıkış amacı tüketici işlemi niteliğindeki bir sigorta sözleşmesinde bağlama kuralının tespitinde hukuki açıklığın ve belirliliğin sağlanmasıdır.
Sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda yetkili mahkeme konusu da MÖHUK m. 46’da ayrıca düzenlenmiştir. Çalışmamızda, konunun yalnızca kanunlar ihtilafı boyutu ele alınmış ve sigorta yabancı unsurlu sigorta sözleşmelerinde yetkili mahkeme konusu kapsam dışında tutulmuştur.
Keywords
Abstract
Insurance contracts have a very important and broad place in the legislation. Insurance contracts may be executed as commercial transactions as well as consumer transactions. In the event that there are foreign elements involving the parties or other aspects of insurance contracts, it is crucial to determine the applicable law.
Law No. 5718 on Private International Law and Procedural Law (IPPL) regulates the applicable law for contracts. In addition to the general rule of law applicable for obligations arising from contractual relations in Article 24 of the IPPL, some types of contracts are also regulated under separate articles. Among those, the most important one in terms of our subject is the law applicable for consumer contracts governed under Article 26. We have come to the conclusion that there are not enough studies on whether the applicable law in cases where the policyholder concludes a contract as a consumer in an insurance contract will be determined according to Article 24 of the LPCL or Article 26 of the LPCL. The purpose of this study is to provide clarity in the determination of the binding rule in an insurance contract that is executed as a consumer transaction.
The issue of the competent court in disputes arising out of insurance contracts is regulated separately under Article 46 of the SCL. In our study, only the conflict of laws aspect is addressed and the issue of competent court in insurance contracts with foreign elements is excluded from the scope.